Điểm chuẩn, điểm sàn là gì? Sự khác nhau và cách tính điểm chênh lệch

Sau khi Bộ GD - ĐT công bố điểm thi tốt nghiệp THPT, hai thuật ngữ được nhắc đến nhiều nhất trong mùa tuyển sinh là điểm chuẩn và điểm sàn. Tuy nhiên vẫn có rất nhiều thí sinh chưa hiểu rõ điểm chuẩn, điểm sàn là gì, dẫn đến việc lựa chọn nguyện vọng chưa phù hợp. Hãy cùng tìm hiểu chi tiết trong bài viết dưới đây để xây dựng chiến lược xét tuyển hiệu quả trong mùa tuyển sinh đại học năm 2026.

1. Điểm chuẩn là gì? Điểm sàn là gì? 

Điểm chuẩn là gì? Đây là mức điểm trúng tuyển cuối cùng của một ngành hoặc chương trình đào tạo sau khi các trường Đại học, Cao đẳng hoàn tất quá trình xét tuyển. Điểm chuẩn chỉ được công bố sau khi kết thúc thời gian thí sinh đăng ký nguyện vọng, hoàn tất quá trình lọc ảo trên hệ thống tuyển sinh và các trường xác định đủ số lượng thí sinh trúng tuyển theo chỉ tiêu.

Điểm sàn (hay còn gọi là ngưỡng chất lượng đầu vào) là mức điểm tối thiểu thí sinh cần đạt để đủ điều kiện nộp hồ sơ xét tuyển vào một ngành hoặc chương trình đào tạo theo một phương thức xét tuyển nhất định. Điểm sàn sẽ giúp các trường Đại học, Cao đẳng xác định mức điểm xét tuyển bằng cách căn cứ vào điểm thi của thí sinh và chỉ tiêu tuyển sinh.

Hiểu đơn giản, điểm sàn chỉ là điều kiện tối thiểu để được tham gia xét tuyển, trong khi điểm chuẩn là kết quả cuối cùng của quá trình tuyển sinh. Theo hướng dẫn tuyển sinh Đại học, Cao đẳng của Bộ GD - ĐT năm 2026, các trường sẽ công bố kết quả điểm chuẩn và danh sách thí sinh trúng tuyển đợt 1 trước 17h ngày 13/8.

2. Sự khác nhau giữa điểm sàn và điểm chuẩn là gì?

Sau khi đã hiểu rõ về điểm chuẩn và điểm sàn là gì, bạn sẽ thấy sự khác biệt giữa hai loại điểm dựa trên tiêu chí về: Khái niệm, thời điểm ông bố, mục đích và đơn vị công tại bảng bên dưới:

Tiêu chí	Điểm sàn	Điểm chuẩn
Khái niệm	Mức điểm tối thiểu để thí sinh đủ điều kiện đăng ký xét tuyển vào một ngành/trường	Mức điểm thấp nhất mà thí sinh cần đạt được để trúng tuyển vào ngành/trường heo các phương thức xét tuyển
Thời điểm công bố	Trước hoặc trong thời gian thí sinh điều chỉnh nguyện vọng	Sau khi kết thúc quá trình xét tuyển và lọc ảo các nguyện vọng
Mục đích	Điều kiện để thí sinh tham gia xét tuyển	Xác định thí sinh có trúng tuyển hay không
Đơn vị công bố	Bộ GD - ĐT (đối với một số ngành đặc thù) hoặc do từng trường tự công bố	Do từng trường công bố sau khi xét tuyển nguyện vọng của thí sinh

3. Cách tính điểm sàn THPT năm 2026 như thế nào?

Theo Điều 6 Quy chế ban hành kèm Thông tư 06/2026/TT-BGDĐT, thí sinh thi tốt nghiệp THPT phải đạt mức tối thiểu 15/30 điểm mới được tham gia xét tuyển đại học. Mức điểm này không tính điểm cộng và điểm ưu tiên. Đây là điều kiện đăng ký xét tuyển với tất cả các phương thức, dù sử dụng điểm thi tốt nghiệp THPT hay các căn cứ xét tuyển khác như điểm học bạ, điểm kỳ thi đánh giá năng lực,…

Cách tính điểm sàn THPT năm 2026 dựa trên quy chế quy định 02 cách tính:

• Thứ nhất là tổng điểm 03 môn thi kỳ thi tốt nghiệp THPT theo tổ hợp xét tuyển
• Thứ hai là tổng điểm của Ngữ văn, Toán và 01 môn thi bất kỳ mà thí sinh dự thi tốt nghiệp. 

4. Câu hỏi thường gặp Điểm sàn, điểm chuẩn

4.1. Điểm chuẩn cao hơn điểm sàn bao nhiêu?

Điểm chuẩn thường cao hơn điểm sàn tùy theo ngành. Tuy nhiên, ở các trường Đại học có chỉ tiêu lớn và mức độ cạnh tranh thấp, điểm chuẩn cũng có thể bằng điểm sàn.

4.2. Điểm sàn các trường đại học là gì?

Theo Thông tư 06/2026/TT-BGDĐT, điểm sàn đại học được xác định trên tổng điểm 03 môn trong tổ hợp xét tuyển, tối thiểu 15 điểm theo thang điểm 30. Mỗi trường Đại học căn cứ vào chỉ tiêu tuyển sinh, phổ điểm và chất lượng nguồn tuyển để xác định điểm sàn của từng ngành, từng phương thức xét tuyển. Đối với các nhóm ngành sức khỏe có cấp giấy phép hành nghề, ngành đào tạo giáo viên và lĩnh vực pháp luật, ngưỡng đảm bảo chất lượng đầu vào do Bộ GD - ĐT quy định.

Sau khi xác nhận nhập học, nhiều tân sinh viên lựa chọn tìm một công việc phù hợp để làm quen với môi trường làm việc và tích lũy kỹ năng. Tham khảo ngay chuyên mục việc làm Part-time dành cho sinh viên và việc làm thực tập sinh trên CareerViet để bắt đầu hành trình nghề nghiệp của mình bạn nhé!

Trên đây là những thông tin giải đáp điểm chuẩn và điểm sàn là gì? Hiểu rõ sự khác biệt giữa hai khái niệm này giúp thí sinh đánh giá đúng cơ hội của mình, chọn nguyện vọng phù hợp và xây dựng chiến lược xét tuyển hiệu quả trong mùa tuyển sinh đại học năm nay.